Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Aralık Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu’nu yayımladı.
Rapora göre, tüketici fiyatları aralık ayında yüzde 0,89 yükseldi, yıllık enflasyon 0,18 puan düşüşle yılı yüzde 30,89 seviyesinde tamamladı. Yıllık enflasyon gıda grubunda yükselirken, diğer gruplar genelinde geriledi.
Bir önceki ay düşen gıda fiyatlarındaki yükselişi kırmızı et ve sebze öncülüğünde işlenmemiş gıda fiyatları sürükledi. Kırmızı et fiyatlarındaki artışın etkisi işlenmiş et ürünlerinde de hissedildi.
Enerji fiyatları aralık ayında yatay seyretti. Hizmet grubunda kira aylık enflasyonundaki zayıflama devam ederken, haberleşme hizmetleri fiyatlarında hızlanma görüldü. Nitekim, hizmet enflasyonu mevsimsel etkilerden arındırıldığında bir önceki aya kıyasla yatay seyretti.
Temel mal grubunda, giyim ve ayakkabı fiyatları mevsimsel etkiler ile gerilerken, dayanıklı tüketim mallarında aylık fiyat artışı yavaşladı. Diğer temel mal enflasyonundaki yükselişte ise büyük ölçüde ilaç fiyat gelişmelerinin etkisi hissedildi.
Temel mal fiyatları mevsimsel etkilerden arındırıldığında, sınırlı bir oranda yavaşladı. Aralık ayında üretici fiyatları aylık enflasyonu yüzde 0,75 ile yavaşlamaya devam ederken, yıllık enflasyonu yüzde 27,67 olarak gerçekleşti.
Temel mallar, enerji ve hizmet gruplarının katkıları azaldı
Yıllık tüketici enflasyonuna katkılar incelendiğinde, temel mallar, enerji ve hizmet gruplarının katkıları bir önceki aya kıyasla sırasıyla 0,25, 0,12 ve 0,08 puan azalırken, gıda ve alkolsüz içecekler ile alkol tütün ve altın gruplarının katkıları sırasıyla 0,24 ve 0,03 puan arttı.
Mevsimsellikten arındırılmış verilerle, tüketici fiyatlarının aylık artışı bir önceki aya kıyasla yükseldi. Aylık artışlar B ve C göstergelerinde ise bir önceki aya kıyasla yatay seyretti. Fiyat artışları B endeksini oluşturan gruplarda belirgin bir değişiklik göstermedi.
Diğer taraftan, TCMB bünyesinde takip edilen dağılım bazlı göstergeler aralık ayında enflasyonun ana eğiliminde gerilemeye işaret etti ve göstergeler üç aylık ortalamalar bazında da yavaşlama gösterdi.
Hizmet fiyatları aralık ayında yüzde 0,89 artarken, grup yıllık enflasyonu ise 0,22 puan azalarak yılı yüzde 43,99 seviyesinde tamamladı. Mevsimsellikten arındırılmış veriler, hizmet enflasyonunda aylık bazda son dönemde gözlenen yatay seyrin devam ettiğine işaret etti.
Aylık bazda kira enflasyonu sözleşme yenileme oranındaki mevsimsel düşüşün yanı sıra sözleşmelerdeki artış oranının yavaşlamasıyla yüzde 1,65 ile güç kaybetmeye devam ederken, grup yıllık enflasyonu yüzde 61,61’e geriledi.
Lokanta-otel alt grubunda fiyatlar yemek hizmetlerindeki yükseliş kaynaklı yüzde 1,51 artarken, konaklama fiyatlarındaki düşüş ise bu artışı sınırladı.
Haberleşme alt grubunda aylık fiyat artışı telefonla yapılan görüşme ve internet ücretlerindeki yükselişlerin etkisiyle yüzde 3,63 olarak gerçekleşti ve son dört aya kıyasla önemli bir hızlanma gösterdi.
Diğer taraftan, ulaştırma hizmetleri fiyatları hava yolu (yüzde -32,95) ve şehirlerarası yolcu taşımacılığı (yüzde -4,32) kaynaklı mevsimsel etkilerle yüzde 2,66 geriledi. Bu dönemde, diğer hizmetler grubunda fiyat artışı yüzde 0,36 oranı ile ılımlı seyretti.
Temel mal grubu fiyatları düştü
Temel mal grubu yıllık enflasyonu aralık ayında 0,91 puan düşüşle yüzde 17,71 seviyesine geriledi. Yıllık enflasyon dayanıklı mal (altın hariç) ile giyim ve ayakkabı gruplarında gerilerken, diğer temel mallar grubunda bir miktar yükseldi.
Dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışı yüzde 0,72 ile önceki aya kıyasla yavaşladı. Bu dönemde, otomobil fiyatları yatay seyrederken, mobilya ve beyaz eşya fiyatları yüzde 1,56 yükseldi.
Giyim ve ayakkabı fiyatları mevsimsel etkilerle yüzde 3,05 düştü. Diğer temel mallar alt grubunda aylık enflasyon oranı yüzde 2,07 ile son dört aya kıyasla güçlendi. Bu gelişmede, ilaç fiyatlarındaki artışın etkisi hissedildi. Söz konusu artışın ay ortasında gerçekleşmesi nedeniyle ocak ayına sarkan etkisinin olacağı not edildi.
Enerji fiyatları aralık ayında yüzde 0,08 azaldı, grup yıllık enflasyonu 0,99 puan düşerek yüzde 35,06 oldu. Bu dönemde ham petrol fiyat gelişmelerini takiben akaryakıt grubu fiyatları (yüzde -2,51) gerilerken, tüp gaz (yüzde 4,07) ve katı yakıt (yüzde 1,56) fiyatlarında artışlar gözlendi ve diğer kalemlerdeki fiyat yükselişleri ise ılımlı seyretti.
Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları arttı
Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları aralık ayında yüzde 1,99 artarken, grup yıllık enflasyonu 0,87 puan yükselişle yılı yüzde 28,31 seviyesinde tamamladı. Yıllık enflasyon işlenmemiş gıda grubunda 2,11 puan artarak yüzde 21,53 gerçekleşirken, işlenmiş gıda grubunda 0,32 puan gerileyerek yüzde 34,29 oldu.
İşlenmemiş gıda grubu fiyatlarında aralık ayındaki artışta (yüzde 2,64), kırmızı et (yüzde 7,86) ve sebze (yüzde 5,89) fiyatlarındaki yükseliş rol oynadı. Kırmızı et fiyatlarındaki artışın etkisi işlenmiş et ürünlerinde (yüzde 5,54) de hissedildi ve işlenmiş gıda grubu fiyatları bu dönemde yüzde 1,47 arttı. Söz konusu gelişmede şekerleme, çikolata-kakao ile alkolsüz içecekler öne çıkan diğer kalemler oldu.
Yurt içi üretici fiyatları arttı
Yurt içi üretici fiyatları aralık ayında yüzde 0,75 artarken, yıllık enflasyon düşük bazın etkisiyle 0,44 puan yükselerek yüzde 27,67 oldu. Bu dönemde enerji fiyatları (yüzde -3,63) gerilerken, sermaye (yüzde 1,98) ve ara malları (yüzde 1,61) görece yüksek fiyat artışları ile öne çıktı.
Sektörel bazda incelendiğinde, temel eczacılık ürünleri, metal cevherleri, diğer mamul eşyalar, bilgisayar ile elektronik ve optik ürünler fiyat artışlarıyla dikkati çekti.
